Recordaantal zzp'ers start bedrijf, maar inhuurdeur gaat steeds vaker dicht
Gepubliceerd 2026-10-30 · Door Zyfer
- Het aantal startende zzp'ers steeg in Q3 2024 met 20% naar ruim 50.000 nieuwe eenmanszaken
- Tegelijkertijd verschijnt steeds vaker 'niet geschikt voor zzp' in inhuuropdrachten
- De combinatie van groeiende zzp-populatie en toenemende toegangsbeperking creëert spanning op de arbeidsmarkt
who applies
beide
Dit artikel is relevant voor zowel zzp'ers die te maken krijgen met toenemende toegangsbeperking tot opdrachten, als voor opdrachtgevers die moeten navigeren tussen de behoefte aan flexibele capaciteit en de juridische risico's rond inhuur van zelfstandigen.
action steps
- Onderzoek als startende zzp'er grondig welke sectoren en opdrachtgevers nog wel openstaan voor zelfstandigen voordat je de stap zet
- Bouw als zzp'er direct netwerk op met eindopdrachtgevers om tussenpersonen te omzeilen en je positie persoonlijk toe te lichten
- Zorg voor een duidelijk onderscheid tussen jouw dienstverlening en een arbeidsrelatie: eigen werkplek, meerdere opdrachtgevers, eigen materialen en duidelijke resultaatverplichtingen
- Bekijk als opdrachtgever per opdracht of uitsluiting van zzp'ers echt noodzakelijk is, of dat de aard van het werk juist geschikt is voor zelfstandigen
- Documenteer als beide partijen de afspraken zorgvuldig met een duidelijk contract waarin de zelfstandige positie en resultaatverplichting helder zijn vastgelegd
- Blijf als zzp'er op de hoogte van ontwikkelingen rond wetgeving over schijnzelfstandigheid en pas je werkwijze daarop aan
what happened
De Nederlandse arbeidsmarkt laat een opvallende paradox zien. De Kamer van Koophandel registreerde in het derde kwartaal van 2024 een recordstijging van 15 procent in het aantal startende bedrijven ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Van de in totaal 62.395 nieuwe inschrijvingen zijn ruim acht op de tien zzp'ers - dat komt neer op meer dan 50.000 nieuwe eenmanszaken. Het aantal zelfstandigen zonder personeel ligt daarmee 20 procent hoger dan een jaar eerder. Dit is de sterkste groei in jaren, ondanks de voortdurende discussies over schijnzelfstandigheid en aangekondigde maatregelen. Terwijl steeds meer mensen de stap naar het zelfstandig ondernemerschap zetten, ontstaat er tegelijkertijd een tegengestelde beweging in de markt. In inhuuraanvragen verschijnt steeds vaker de zinsnede 'niet geschikt voor zzp'. Deze uitsluiting van zelfstandigen gebeurt volgens marktkenners in veel gevallen onterecht. De verantwoordelijkheid voor dit 'deurbeleid' ligt niet alleen bij opdrachtgevers zelf, maar ook bij tussenpersonen die opdrachten beheren en de toegang tot werk bewaken. Deze ontwikkeling creëert een spanningsveld: aan de ene kant groeit de groep zelfstandigen explosief, aan de andere kant worden ze bij steeds meer opdrachten op voorhand uitgesloten.
what it means
- De explosieve groei van het aantal zzp'ers betekent meer concurrentie om opdrachten, terwijl tegelijkertijd het aantal beschikbare opdrachten krimpt door uitsluitingsbeleid
- Opdrachtgevers worden voorzichtiger met het inhuren van zzp'ers uit angst voor juridische risico's rond schijnzelfstandigheid, wat leidt tot preventieve uitsluiting
- Tussenpersonen spelen een steeds grotere rol als poortwachter, waarbij zzp'ers niet altijd direct met de eindopdrachtgever in contact komen om hun situatie toe te lichten
- De spanning tussen groeiende zzp-populatie en krimpende toegang kan leiden tot prijsdruk en gedwongen acceptatie van minder gunstige arbeidsvoorwaarden
- Nieuwe zzp'ers die nu starten kunnen tegen een andere marktdynamiek aanlopen dan ze verwachtten, met mogelijk minder opdrachten beschikbaar dan gedacht
Veelgestelde vragen
Waarom stijgt het aantal zzp'ers zo hard terwijl er steeds meer beperkingen komen?
Ondanks discussies over schijnzelfstandigheid en aangekondigde maatregelen blijft zelfstandig ondernemerschap aantrekkelijk voor veel professionals. Redenen zijn onder meer flexibiliteit, autonomie, hogere tarieven en de mogelijkheid om voor meerdere opdrachtgevers te werken. Veel starters zijn zich mogelijk nog niet volledig bewust van de toenemende toegangsbeperkingen in bepaalde sectoren.
Is het legaal dat opdrachtgevers 'niet geschikt voor zzp' in opdrachten zetten?
Opdrachtgevers mogen zelf bepalen hoe ze hun capaciteitsbehoefte invullen, dus ze mogen kiezen voor werknemers in plaats van zzp'ers. Het wordt problematisch wanneer deze uitsluiting onterecht gebeurt bij opdrachten die juist wel geschikt zijn voor zelfstandigen. De kern ligt in de aard van het werk: gaat het om een resultaatverplichting met voldoende zelfstandigheid, of om werknemerschap in vermomming?
Hoe kan ik als zzp'er omgaan met opdrachten waar 'niet geschikt voor zzp' bij staat?
Probeer indien mogelijk direct contact te zoeken met de eindopdrachtgever om de situatie toe te lichten. Soms is de uitsluiting een voorzorgsmaatregel van tussenpersonen die niet per se de visie van de opdrachtgever weerspiegelt. Laat zien hoe jouw dienstverlening wel degelijk past binnen een zelfstandige relatie. Focus daarnaast op sectoren en opdrachtgevers die wel openstaan voor zzp'ers.
Wat is de rol van tussenpersonen bij het uitsluiten van zzp'ers?
Tussenpersonen die opdrachten beheren fungeren vaak als poortwachter tussen opdrachtgever en zelfstandige. Uit voorzichtigheid of op advies van de opdrachtgever kunnen zij preventief zzp'ers uitsluiten om juridische risico's te vermijden. Dit gebeurt soms ook wanneer de opdracht zelf wel geschikt zou zijn voor een zelfstandige constructie.
Moet ik als nieuwe zzp'er me zorgen maken over deze ontwikkelingen?
Het is verstandig om realistisch te zijn over de marktdynamiek. Niet elke sector of opdrachtgever sluit zzp'ers uit, maar de concurrentie neemt toe terwijl sommige deuren dichtgaan. Doe grondig onderzoek naar je doelmarkt, bouw een sterk netwerk op, zorg voor meerdere opdrachtgevers en positioneer jezelf duidelijk als zelfstandige met een resultaatverplichting. Met de juiste voorbereiding zijn er nog volop kansen.